А) ашық көкшіл жалын түзе жанады
В) көз қаратпайтын жарық шығарып, ашық жалынмен жанады
С) жалын және түтін шығармай шатырлап жанады
D) жанбастан баяу тотығып, қара түсті ұнтаққа айналады
E) жанбайды, өзгеріске ұшырамайды
F) жалынсыз, түтінсіз жанады
3. Оттектің физикалық қасиеттері
А) иіссіз, түссіз В) суда жақсы ериді С) көкшіл түсті газ
D) ауадан жеңіл E) суда аз ериді
4. Біреуі оттек болып келетін, екі элементтен құралған қосылыстар
А) негіздер В) оксидтер С) қышқылдар D) тұздар E) кешенді қосылыстар
5. 0°С-та және 1 атм қысымда оттек пен ауаның 1 литрінің массалары тартады
А) 1,34 г В) 1,39 г С) 1,43 г D) 1,23 г E) 1,29 г F) 1,24 г
6. Темір қасықтың ішіне бір түйір күкірт салып, оны алдымен спиртшамның жалынында қыздырып,
күкірт жана бастағанда ішінде оттек толы шыны ыдысқа батырса
А) ашық көкшіл жалын түзе жанады
В) көз қаратпайтын жарық шығарып, ашық жалынмен жанады
С) жалын және түтін шығармай шатырлап жанады
D) жанбастан баяу тотығып, қара түсті ұнтаққа айналады
E) жанбайды, өзгеріске ұшырамайды
F) жалынсыз, түтінсіз жанады
7. Металлургия өндірісінің өртеу пештерінде жүретін күрделі заттардың тотығу реакциялары
A) С3Н8+5О2=3CO2+4H2O B) 2ZnS+3О2=2ZnO+2SO2
C) 2С2Н2+5О2=4CO2+2H2O D) 3Fe+2О2=Fe3O4
E) Cu2S+2О2=2CuO+SO2
8. Оттектің сұйылу және қату температураларына сәйкес келеді
А) -196°С В) -183°С С) +218°С
D) -218°С E) +183°С F) +196°С
9. Ғе2О3-тің аталуы
А) темір оксиді В) дитемір триоксиді С) темір (ІІ) оксиді
D) темір (ІІІ) оксиді E) темір монооксиді
10. Димарганец гептаоксидінің формуласы
А) MnO2 В) MnO3 С) Mn2O3
D) MnO E) Mn3O4 F) Mn2O7
11. Темір қасыққа салынған қызыл фосфордың бір түйірін ауада жағып алып, оттек бар ыдысқа
батырғанда
А) ашық көкшіл жалын түзе жанады
В) көз қаратпайтын жарық шығарып, ашық жалынмен ақ түтін түзіп жанады
С) жалын және түтін шығармай шатырлап жанады
D) жанбастан баяу тотығып, қара түсті ұнтаққа айналады
E) жанбайды, өзгеріске ұшырамайды
F) жалынсыз, түтінсіз жанады
12. О2 пен СО2 газдарының қалыпты жағдайдағы тығыздықтарын есептеңдер
А) 1,96 г/мл В) 1,43 г/л С) 1,43 г/см3 D) 1,96 г/см3 E) 1,43 г/мл F) 1,96 г/л
13. Тамақ пісіргенде ас үйдегі газ пешінде қолданылатын пропанның жануы
A) С3Н8+5О2=3CO2+4H2O B) 2ZnS+3О2=2ZnO+2SO2
C) 2С2Н2+5О2=4CO2+2H2O
D) 3Fe+2О2=Fe3O4 E) Cu2S+2О2=2CuO+SO2
14. Болат сымның ұшына шағылмаған сіріңке шырпысын бекітіп, сіріңкені тұтаса сала, оттек бар
ыдысқа батырса
А) ашық көкшіл жалын түзе жанады
В) көз қаратпайтын жарық шығарып, ашық жалынмен жанады
С) жалын және түтін шығармай шатырлап жанады
D) жанбастан баяу тотығып, қара түсті ұнтаққа айналады
E) жанбайды, өзгеріске ұшырамайды
F) жалынсыз, түтінсіз жанады
15. Оттек бойынша тығыздығы 1,375 болатын газ(дар)ды анықтаңдар
А) СН4 В) СО2 С) SO2 D) H2S E) С3Н8 F) N2O
16. Қалыпты жағдайда 20°С-та және 1 атм қысымда 100 көлем суда еритін оттектің көлемі
А) 5,1 көлем В) 2,1 көлем С) 1,1 көлем D) 3,1 көлем E) 4,1 көлем F) 6,1 көлем
17. Оттекті қосылыстары белгісіз элементтер
A) гелий B) алтын C) неон D) фтор E) аргон
18. Мысты оттекте қатты қыздырғанда
А) ашық көкшіл жалын түзе жанады
В) көз қаратпайтын жарық шығарып, ашық жалынмен жанады
С) жалын және түтін шығармай шатырлап жанады
D) жанбастан баяу тотығып, қара түсті ұнтаққа айналады
E) жанбайды, өзгеріске ұшырамайды
F) жалынсыз, түтінсіз жанады
19. CrO3-ті халықаралық атау бойынша екітүрлі тәсілмен атаңдар
А) хром (ІІІ) оксиді В) хром оксиді С) хром триоксиді
D) дихром триоксиді E) хром (VI) оксиді
20. Оттек тікелей әрекеттеспейтін элементтер
A) алтын, платина B) фтор, хлор C) темір, күкірт D) бром, йод E) фосфор, мыс
Оттегі және озон /8 cынып/
(94-95 беттер)
1. Озонның формуласы
A) N2 B) O2 C) NO D) O3 E) NO2
2. Озоннан молекулалық және атом күйіндегі оттек бөлінеді, соңғысы күштірек тотықтырғыш, ауадағы бактерияларды жояды. Озон осы қасиетіне қарай қолданылады
A) ауызсуды, құдықтарды тазарту үшін B) ағартқыш зат ретінде
C) металдарды тотықтыру үшін D) ультракүлгін сәулелерден қорғау үшін
E) өндірістік сарқын суларды тазарту үшін
3. Озон оттегіне қарағанда белсенді зат. Ол тіпті ... сияқты асыл металдарды да тотықтыра алады.
A) платина B) мыс C) күміс D) алтын E) сынап
4. Озонның атмосферадағы мөлшері
A) 0,003 % B) 0,004 % C) 0,001 % D) 0,005 % E) 0,002 %
5. Найзағайлы жаңбырдан кейін орманға барсақ, онда ауа тазарып дем алу жеңілдейді. Өйткені
A) ауада озон көбейеді B) озон оттекке қарағанда тыныс алуды жеңілдетеді
C) ауа ылғал болғандықтан D) жаңбырдан кейін ауадағы шаң-тозаң басылады
E) ауада пайда болған озон айырылып, ауаны тазартады
6. Озонды анықтаған ғалым
A) Мартин ван Маррум B) А.Лавуазье C) Д.Пристли D) К.Шееле E) Г.Кавендиш
7. Озонның бактерицидтік, ағартқыштық қасиеттері бар. Ол түсіндіріледі
A) озон молекуласындағы оттек атомдары көп болғандықтан
B) озонның ыдырауы нәтижесінде молекула күйіндегі оттек бөлінуімен
C) озон 3 атом оттектен тұратындықтан
D) озонның ыдырауы нәтижесінде атом күйіндегі оттек бөлінуімен
E) озон молекуласы тек оттек атомдарынан тұратындықтан
8. Озонның физикалық қасиеттері
A) ауадан 1,655 есе, оттегіден 1,5 есе жеңіл B) ашық көк түсті
C) өзіне тән иісі бар D) суда жақсы еритін газ E) 100 көлем суда 3 көлем озон ериді
9. Судың 100 көлемінде 0°С-та еритін оттектің көлемі
A) 5 көлем B) 2 көлем C) 1 көлем D) 4 көлем E) 3 көлем
10. Оттек қолданылады
A) аммиак және тұз қышқылын алу үшін
B) әуе техникасы мен медицинада
C) тыныс алу және зымыран отыны ретінде
D) металдарды кесу, пісіру және ауыр балқитын металдарды алу үшін
E) қопарылғыш заттар мен химия өнеркәсібінде
11. Оттегі қатысатын үдерістер
A) тыныс алу, шіру B) тотықсыздану, тыныс алу C) шіру, тотықсыздану
D) тотығу, жану E) тотығу, металдарды алу
12. Озонның қайнау және балқу температуралары
А) -196°С В) -112°С С) -183°С D) -218°С E) -193°С F) -78°С
13. Аллотропия
A) екі элементтің бірнеше күрделі зат күйінде болу құбылысы
B) бір элементтің бірнеше күрделі зат күйінде болу құбылысы
C) бір элементтің бірнеше жай зат күйінде болу құбылысы
D) бір элементтің бірнеше валенттілік көрсету құбылысы
E) бір элементтің тұрақты валенттілікте болу құбылысы
14. Озонға тән сипаттама
A) газ күйінде қою-көк түсті B) газ күйінде түссіз
C) қатты күйінде көктен қара-күлгін түске дейін боялады D) қатты күйінде қою-көк түсті
E) газ күйінде көктен қара-күлгін түске дейін боялады
15. Оттек қолданылады
A) тыныс алу және медицинада
B) қопарылғыш заттар өндіру мен химия өнеркәсібінде
C) машинелік отын мен пластмасса жасау үшін
D) металдарды кесу, пісіру мен қара және түсті металлургияда
E) тыңайтқыш және мұнай өнімдерін алу үшін
Химиялық элементтердің периодтық жүйесінің құрылымы /8 cынып/
(98-99 беттер)
1. Д.И.Менделеевтің периодтық заңы (1869 жылы тұжырымдалған)
А) элементтер және олардың қосылыстарындағы химиялық қасиеттері мен құрамы осы
элементтердің салыстырмалы атомдық массаларына периодты түрде тәуелді болады
В) элементтер мен олар түзетін жай және күрделі заттардың қасиеттері сол элементтердің
атомдарының ядро зарядтарына периодты тәуелділікте болады
С) элементтер және олардың қосылыстарындағы химиялық қасиеттері мен құрамы осы
элементтердің атомдарының электрондарына периодты түрде тәуелді болады
D) элементтер мен олар түзетін жай және күрделі заттардың қасиеттері сол элементтердің
атомдарының протондар санына периодты тәуелділікте болады
E) элементтер мен олар түзетін жай және күрделі заттардың қасиеттері сол элементтердің
атомдарының нейтрондар санына периодты тәуелділікте болады
2. Периодтық жүйедегі периодтар саны
A) 10 B) 3 C) 8 D) 4 E) 7
3. Периодтар жіктеледі
A) негізгі период B) үлкен период C) қосымша период D) кіші период E) аралас период
4. Топ дегеніміз
A) сілтілік металдан басталып инертті газдармен аяқталатын элементтердің атомдық
массаларының артуына қарай орналастырылған көлденең қатар
B) сілтілік металдан басталып инертті газдармен аяқталатын элементтердің атомдық
массаларының кемуіне қарай орналастырылған көлденең қатар
C) қасиеттері ұқсас элементтердің атомдық массасының артуына қарай орналастырылған тік
бағаны
D) сілтілік металдан басталып инертті газдармен аяқталатын элементтердің атомдық
массаларының артуына қарай орналастырылған тік бағаны
E) қасиеттері ұқсас элементтердің атомдық массасының артуына қарай орналастырылған
көлденең қатар
5. Үшінші период элементінің сутекті қосылысының формуласы Н2Э болса, ол қай элемент? Осы заттың салыстырмалы молекулалық массасын табыңдар
A) күкірт B) 18 C) сутек D) оттек E) 34
6. ІІІ периодта, ІІ топтың негізгі топшасында орналасқан элементтің оксидінің формуласын жазып, элементтің массалық үлесін есептеңдер
A) СаО B) 60 % C) ВеО D) 71,4 % E) MgO
7. Топтар жіктеледі
A) негізгі топша B) үлкен топша C) қосымша топша
D) кіші топша E) аралас топша
8. ІІ период 4 топтың негізгі топшасы элементі оксидінің (ЭО2) және сутекті қосылысының (ЭН4) формуласын құрып, олардағы элементтердің массаларының қатынасын табыңдар
A) 7:8 B) 3:1 C) 3:7 D) 3:8 E) 7:1
9. Қосымша топша элементтері
A) мыс B) калий C) темір D) кальций E) мырыш
10. Негізгі топша элементтеріне
A) үлкен де, кіші де период элементтері кіреді
B) тек үлкен период элементтері кіреді
C) тек бейметалдар кіреді
D) тек кіші период элементтері кіреді
E) газдар мен қатты заттар кіреді
11. Қай элементтің оксидінің (Э2О3) салыстырмалы молекулалық массасы 70-ке тең болады?
A) алюминий B) азот C) галлий D) фосфор E) бор
12. Д.И.Менделеевтің периодтық заңы (қазіргі заманғы)
А) элементтер және олардың қосылыстарындағы химиялық қасиеттері мен құрамы осы
элементтердің салыстырмалы атомдық массаларына периодты түрде тәуелді болады
В) элементтер мен олар түзетін жай және күрделі заттардың қасиеттері сол элементтердің
атомдарының ядро зарядтарына периодты тәуелділікте болады
С) элементтер және олардың қосылыстарындағы химиялық қасиеттері мен құрамы осы
элементтердің атомдарының электрондарына периодты түрде тәуелді болады
D) элементтер мен олар түзетін жай және күрделі заттардың қасиеттері сол элементтердің
атомдарының протондар санына периодты тәуелділікте болады
E) элементтер мен олар түзетін жай және күрделі заттардың қасиеттері сол элементтердің
атомдарының нейтрондар санына периодты тәуелділікте болады
13. Период дегеніміз
A) сілтілік металдан басталып инертті газдармен аяқталатын элементтердің атомдық
массаларының артуына қарай орналастырылған көлденең қатар
B) сілтілік металдан басталып инертті газдармен аяқталатын элементтердің атомдық
массаларының кемуіне қарай орналастырылған көлденең қатар
C) қасиеттері ұқсас элементтердің атомдық массасының артуына қарай орналастырылған тік
бағаны
D) сілтілік металдан басталып инертті газдармен аяқталатын элементтердің атомдық
массаларының артуына қарай орналастырылған тік бағаны
E) қасиеттері ұқсас элементтердің атомдық массасының артуына қарай орналастырылған
көлденең қатар
14. Элемент (ІІ А) оксидіндегі олардың массаларының қатынасы 3:2-ге, салыстырмалы молекулалық массасы 40-қа тең болса, элементті табыңдар.
A) бор B) кальций C) көміртек D) магний E) бериллий
15. Қосымша топша элементтеріне
A) үлкен де, кіші де период элементтері кіреді B) тек үлкен период элементтері кіреді
C) тек бейметалдар кіреді D) тек кіші период элементтері кіреді
E) газдар мен қатты заттар кіреді
16. Мына қосылыстың Э(ОН)2 салыстырмалы молекулалық массасы 74 болса, бұл қай элемент?
A) магний B) бериллий C) кальций D) көміртек E) бор
17. Период нөмірі сипаттайды
А) жалпы электрондар санын В) атомдағы электрондық қабаттар санын
С) сыртқы қабаттағы электрондар санын D) жалпы протондар санын
E) ядроның оң зарядын F) оттекті қосылыстарындағы жоғары валенттілігін
18. Негізгі топша элементтері
A) натрий B) сынап C) күміс D) оттек E) бром