A) M B) Ar C) м.а.б. D) A E) Mr
11. Көміртек атомының массасы
A) 1,66*10 – 27 кг B) 2,66*10 – 23 г C) 1,99*10 – 23 г D) 2,66*10 – 26 кг E) 1,99*10 – 26 кг
12. Гелий атомының массасы м.а.б.-ден неше есе ауыр
A) 16 есе B) 8 есе C) 32 есе D) 4 есе E) 2 есе
13. Көміртек пен оттектің салыстырмалы атомдық массаларының қосындысы нешеге тең?
A) 28 B) 42 C) 44 D) 14 E) 22
14. Кремний мен фосфордың салыстырмалы атомдық массаларының қосындысы қандай элементтердің салыстырмалы атомдық массаларының сан мәніне тең?
A) Cu B) Co C) Fe D) Mn E) Ni
15. Кремний мен көміртектің салыстырмалы атомдық массаларының қосындысы қандай элементтердің салыстырмалы атомдық массаларының сан мәніне тең?
A) Ca B) Sc C) Cl D) Ar E) K
Химиялық формулалар. Валенттілік. Салыстырмалы молекулалық масса. /7cынып/ (92-97 беттер)
1. Молекулалары екі атомнан тұратын заттар
A) сутек, азот B) оттек, фтор C) көміртек, фосфор D) хлор, бром, йод E) кремний, күкірт
2. Валенттілік
A) заттың құрамын химиялық элемент таңбалары және индекстер арқылы шартты түрде жазу
B) молекуладағы химиялық элемент атомының санын көрсетеді
C) химиялық элемент атомының басқа химиялық элемент атомының белгілі санын қосып алу
қасиеті
D) атомдардың немесе молекулалардың санын көрсету үшін пайдаланылады
E) массаның атом бірлігі арқылы өрнектелген молекуланың массасы
3. Қосылыстарында тұрақты І валенттік көрсететін элементтер
А) Н, К B) O, Be C) Li, Na D) Mg, Ca E) Zn, Ba
4. Қосылыстарында айнымалы І және ІІ валенттік көрсететін элементтер
А) C B) Cr C) Sn D) Cu E) Pb
5. Қосылыстарында айнымалы ІI, IV және VІ валенттік көрсететін элемент
А) Ca B) S C) Cr D) P E) Hg
6. Коэффициент
A) заттың құрамын химиялық элемент таңбалары және индекстер арқылы шартты түрде жазу
B) молекуладағы химиялық элемент атомының санын көрсетеді
C) химиялық элемент атомының басқа химиялық элемент атомының белгілі санын қосып алу
қасиеті
D) атомдардың немесе молекулалардың санын көрсету үшін пайдаланылады
E) массаның атом бірлігі арқылы өрнектелген молекуланың массасы
7. Қосылыстарында тұрақты ІІІ валенттік көрсететін элементтер
А) Ғе B) АІ C) Со D) Nі E) Р F) В
8. Формуланы құрастыру алгоритмінің реттілігін көрсетіңдер
1. химиялық элементтер таңбаларының үстіне валенттіліктері рим цифрларымен жазылады
2. ең кіші ортақ еселіктің мәнін әрбір элементтің валенттіліктеріне бөліп, атомдардың индекстері
анықталады
3. екі элемент валенттіліктерінің ең кіші ортақ еселігі табылады
4. химиялық элементтердің таңбалары қатарластырып жазылады
A) 3241 B) 4312 C) 2341 D) 1324 E) 4132
9. Ағартқыш зат ретінде шашты түссіздендіру үшін жиі пайдаланылатын зат
A) су B) Н2О2 C) оттек D) сутек пероксиді E) Н2О
10. Химиялық формула
A) заттың құрамын химиялық элемент таңбалары және индекстер арқылы шартты түрде жазу
B) молекуладағы химиялық элемент атомының санын көрсетеді
C) химиялық элемент атомының басқа химиялық элемент атомының белгілі санын қосып алу
қасиеті
D) атомдардың немесе молекулалардың санын көрсету үшін пайдаланылады
E) массаның атом бірлігі арқылы өрнектелген молекуланың массасы
11. Магний карбонатындағы MgCO3 элементтердің массалыққатынастарын есептеңдер
A) 2:1:7 B) 3:1:4 C) 2:1:4 D) 1:1:3 E) 1:1:4
12. Көміртектің бір атомы мен оттектің екі атомынан тұратын көмірқышқыл газының
салыстырмалы молекулалық массасын есептеңдер
A) 28 B) 24 C) 32 D) 44 E) 46
13. Темірдің екі атомы мен оттектің үш атомынан тұратын гематиттің салыстырмалы молекулалық массасын есептеңдер
A) 160 B) 140 C) 150 D) 180 E) 170
14. Индекс
A) заттың құрамын химиялық элемент таңбалары және индекстер арқылы шартты түрде жазу
B) молекуладағы химиялық элемент атомының санын көрсетеді
C) химиялық элемент атомының басқа химиялық элемент атомының белгілі санын қосып алу
қасиеті
D) атомдардың немесе молекулалардың санын көрсету үшін пайдаланылады
E) массаның атом бірлігі арқылы өрнектелген молекуланың массасы
15. Жарақатты тазалау үшін медициналық ерітіндісі қолданылатын зат
A) су B) Н2О2 C) оттек D) сутек пероксиді E) Н2О
16. Темір (ІІІ) оксидінің формуласы
A) Ғе2О3 B) Ғе3О C) Ғе3О4 D) ҒеО3 E) ҒеО
17. SO3 молекуласындағы күкірттің валенттілігін анықтаңдар
A) IV B) II C) VI D) III E) VII
18. Молекулалық масса
A) заттың құрамын химиялық элемент таңбалары және индекстер арқылы шартты түрде жазу
B) молекуладағы химиялық элемент санын көрсетеді
C) химиялық элемент атомының басқа химиялық элемент атомының белгілі санын қосып алу
қасиеті
D) атомдардың немесе молекулалардың санын көрсету үшін пайдаланылады
E) массаның атом бірлігі арқылы өрнектелген молекуланың массасы
19. Салыстырмалы молекулалық масса белгіленеді
A) M B) Mr C) Ar D) N E) A
20. Молекулалық масса
A) заттың құрамын химиялық элемент таңбалары және индекстер арқылы шартты түрде жазу
B) молекуладағы химиялық элемент санын көрсетеді
C) химиялық элемент атомының басқа химиялық элемент атомының белгілі санын қосып алу
қасиеті
D) көміртек атомы массасының 1/12 бөлігінен берілген молекула массасы неше есе ауыр екенін
көрсететін шама
E) массаның атом бірлігі арқылы өрнектелген молекуланың массасы
21. Қосылыстарында тұрақты ІІ валенттік көрсететін элементтер
А) Н, Ғ B) O, Be C) Li, Na D) Mg, Ca E) Zn, Ba F) K, Cs
22. Қосылыстарында айнымалы ІІ және ІІІ валенттік көрсететін элементтер
А) Ғе B) АІ C) Со D) В E) Р F) Nі
23. Қосылыстарында айнымалы ІI және ІV валенттік көрсететін элементтер
А) C B) Cr C) Sn D) Cu E) Hg F) Pb
24. Қосылыстарында айнымалы ІI, III және VІ валенттік көрсететін элемент
А) Ca B) Cr C) S D) Mn E) Hg F) P
25. Қосылыстарында айнымалы ІІІ және V валенттік көрсететін элемент
А) Ғе B) АІ C) Со D) В E) Р F) Nі
Адам организміндегі химиялық элементтер
1. Май қышқылдарынан және глицериннен түзілетін күрделі органикалық қосылыстар
A) нәруыздар B) көмірсулар C) майлар D) дәрумендер E) минералдар
2. Адам массасының неше пайызы нәруыздың үлесіне тиеді?
A) 0,6 % B) 19 % C) 96 % D) 30 % E) 15-20 %
3. Адам миы үшін қажет ең басты энергия көзі
A) глюкоза B) аминқышқылы C) май D) май қышқылы E) глицерин
4. Бүйректе жинақталған элемент
A) барий B) мырыш C) стронций D) молибден E) йод
5. Қандай қоректік зат жетіспесе адамды ұйқы басады, басы ауырады, жүрек айниды?
A) майлар B) минералдар C) көмірсулар D) нәруыздар E) дәрумендер
6. Құрамына көміртек, сутек, оттек кіретін күрделі органикалық қосылыстар, олар адам ағзасының 0,6 %-ын құрайды
A) нәруыздар B) көмірсулар C) майлар D) дәрумендер E) минералдар
7. Көміртек, сутек, азот, оттек, күкірт сияқты элементтер кіретін күрделі органикалық зат
A) май B) глюкоза C) май қышқылы D) глицерин E) аминқышқылы
8. Адамға қандай зат жетіспеген жағдайда қан құрамы, ішкі мүшелердің қызметі бұзылады, иммунитет төмендейді?
A) көмірсулар B) майлар C) минералдар D) нәруыздар E) дәрумендер
9. Көздің тор қабығында жинақталған элемент
A) барий B) мырыш C) стронций D) молибден E) йод
10. Адам денесі массасының шамамен неше пайызын көміртек, сутек, оттек, азот құрайды?
A) 0,6 % B) 19 % C) 96 % D) 30 % E) 15-20 %
11. Құрамына 20 аминқышқылы кіретін күрделі органикалық қосылыстар
A) нәруыздар B) көмірсулар C) майлар D) дәрумендер E) минералдар
12. Адам ағзасына кальций жетіспеген жағдайдағы сыртқы көріністері
A) жүректің аритмиясы B) жүректің қысылуы C) көздің бадыраюы
D) балаларда мешелдіктің пайда болуы E) тістің бүлінуі
13. Қалқанша безде жинақталған элемент
A) барий B) мырыш C) стронций D) молибден E) йод
14. Майлар адам массасының неше пайызын құрайды?
A) 0,6 % B) 19 % C) 96 % D) 30 % E) 15-20 %
15. Адам ағзасына йод жетіспеген жағдайдағы сыртқы көріністері
A) жүректің аритмиясы B) жүректің қысылуы C) көздің бадыраюы
D) балаларда мешелдіктің пайда болуы E) тістің бүлінуі
16. Ұйқы безінде жинақталған элемент
A) барий B) мырыш C) стронций D) молибден E) йод
17. Әрбір ересек адамда кем дегенде неше грамм микроэлемент болады?
A) 5 г B) 22 г C) 6 г D) 16 г E) 18 г
18. Қан плазмасындағы қандай элемент мөлшерінің төмендеуі жүрек инфаркті ауруының пайда болуына соқтырады?
A) барий B) йод C) стронций D) молибден E) мырыш
19. Адам ағзасына магний жетіспеген жағдайдағы сыртқы көріністері
A) жүректің аритмиясы B) жүректің қысылуы C) көздің бадыраюы
D) балаларда мешелдіктің пайда болуы E) тістің бүлінуі
20. Қанда қандай элемент мөлшерінің азаюы-гипертониялық сырқаттардың пайда болуының көрсеткіші?
A) калий B) стронций C) натрий D) литий E) кальций
Тыныс алу процесі
(107-109 беттер)
1. Жұтылған ауаның құрамындағы қосылыстардың үлестері қандай болады?
A) оттек - 16,3 % B) көмірқышқыл газы - 0,03 % C) азот және т.б. – 79,7 %
D) көмірқышқыл газы - 4 % E) оттек – 20,94 %
2. Фотосинтез процесінің теңдеуі
A) көмірқышқыл газы+су→май+оттек
B) көмірсу+оттек → көмірқышқыл газы+су +энергия
C) көмірқышқыл газы+су→глюкоза+оттек
D) май+оттек → көмірқышқыл газы+су +энергия
E) көмірқышқыл газы+су→нәруыз+оттек
3. Адамға оттек жетіспеген жағдайда энергия да жетіспейді. Адам ағзасындаболатын өзгерістер
A) ұйқы басады B) есте сақтау артады C) жөтеледі
D) ойлау процесі нашарлайды E) жұмыс істеу қабілеті артады
4. Ересек адам минутына неше рет тыныс алады?
A) 20-30 B) 15 C) 40-60 D) 13 E) 18
5. Адам сирек тыныс алады
A) су ішкенде B) жұмыс істегенде C) таза ауада серуендегенде
D) тамақтанғанда E) адам ұйықтағанда
6. Органикалық қосылыстардың оттек әсерінен қарапайым заттарға ыдырау процесі ... деп аталады
A) жану B) фотосинтез C) тотығу D) айырылу E) шіру
7. Жануарлар мен өсімдіктер өрганизміндегі ең маңызды процесс
A) қоректену B) көбею C) өсу D) тыныс алу E) қозғалу
8. Адам тағамсыз қанша уақат өмір сүре алады?
A) бірнеше минут B) екі апта C) екі тәулік D) бес тәулік E) бес апта
9. Кішкентай балалар минутына неше рет тыныс алады?
A) 20-30 B) 15 C) 40-60 D) 13 E) 18
10. Тыныс шығарған ауаның құрамындағы қосылыстардың үлестері қандай болады?
A) оттек - 16,3 % B) көмірқышқыл газы - 0,03 % C) азот және т.б. – 79,03 %
D) көмірқышқыл газы - 4 % E) оттек – 20,94 %
11. Тотығу процесінің теңдеулері
A) көмірқышқыл газы+су→май+оттек B) көмірсу+оттек → көмірқышқыл газы+су +энергия
C) көмірқышқыл газы+су→глюкоза+оттек D) май+оттек → көмірқышқыл газы+су +энергия
E) көмірқышқыл газы+су→нәруыз+оттек
12. Фотосинтез процесі жүреді
A) адамдарда B) құстарда C) өсімдіктерде D) балықтарда E) ауада
13. Адамда тыныс алу жиілейді
A) су ішкенде B) тамақтанғанда C) таза ауада серуендегенде
D) адам ұйықтағанда E) физикалық күш түскенде
14. Адам сусыз қанша уақат өмір сүре алады?
A) бірнеше минут B) екі апта C) екі тәулік D) бес тәулік E) бес апта
15. Ауамен түсетін шаң-тозаңды, зиянды микроорганизмдерді ұстап қалады мұрын қуысындағы
A) кілегейлі қабық B) бұлшық еттер C) майда түктер
D) сүйектер E) танау тесігі
16. Мұрын және ауыз қуыстарында жұтылған ауа
A) құрғатылады B) жылынады C) газдарға жіктеледі
D) суытылады E) ылғалданады
17. Тыныс алу процесіне қатысатын мүшелердің реттілігін көрсет
A) ауыз қуысы, кеңірдек, көмекей, өкпе B) ауыз қуысы, көмекей, өкпе, кеңірдек
C) ауыз қуысы, өкпе, кеңірдек, көмекей D) ауыз қуысы, көмекей, кеңірдек, өкпе
E) өкпе, көмекей, кеңірдек, ауыз қуысы
18. Жас нәресте минутына неше рет тыныс алады?
A) 20-30 B) 15 C) 40-60 D) 13 E) 18
19. Тыныс алу реттеледі
A) ми арқылы B) өкпе арқылы C) жүрек арқылы D) тері арқылы E) қан арқылы
20. Ауа жұтылады
A) өкпемен B) мұрынмен C) ауыз қуысымен D) терімен E) көмеймен
Пайдалы геологиялық химиялық қосылыстар /7cынып/
(112-114 беттер)
1. Жер астынан балқып шыққан заттардан пайда болған тау жыныстары
A) минерал B) магмалық тау жыныстары C) метаморфтық тау жыныстары
D) шөгінді тау жыныстары E) кендер
2. Жердің жалпы массасының 75 %-ын құрайтын екі элемент
A) темір B) алюминий C) кремний D) сутек E) оттек
3. Жердің терең қойнауында жоғары температура мен үлкен қысым жағдайында түзілетін, газға бай, балқыған отты қоймалжың зат
A) құмтас B) минерал C) мәрмәр D) магма E) әктас
4. Метаморфтық тау жыныстары
A) тақтатас B) әктас C) мәрмәр D) гранит E) құмтас
5. Саф минералдарды көрсетіңдер
A) кварц B) алмаз C) көмір D) кальцит E) күкірт
6. Жер қыртысында кең таралған элементтер саны
A) 46 B) 8 C) 64 D) 2 E) 75
7. Тау жыныстарының құрамы мен қасиеті өзгеріске ұшырауынан пайда болған тау жыныстары
A) минерал B) магмалық тау жыныстары C) метаморфтық тау жыныстары